Wielkanoc w Wielkiej Brytanii różni się od tej, do której przywykliśmy w Polsce – to święta pełne folkloru, lokalnych tradycji i zaskakujących zwyczajów. Królewskie rozdawanie monet, kolorowe tańce ludowe, a nawet toczenie jajek po trawie – to tylko niektóre z atrakcji. Sprawdź, jak wygląda Easter na Wyspach i co może cię zaskoczyć, jeśli planujesz tam święta.
Skąd pochodzi nazwa „Easter”?
Angielskie słowo Easter nie ma nic wspólnego z chrześcijaństwem — a przynajmniej nie u źródła. Według Bedy Czcigodnego, anglosaskiego mnicha z VIII wieku, nazwa pochodzi od Eostre — pogańskiej bogini wiosny i płodności. Przedstawiano ją w towarzystwie zająca, co tłumaczy, dlaczego do dziś symbolem Wielkanocy w UK jest królik, a nie baranek.
Wraz z chrystianizacją wysp pogańskie obrzędy wiosenne połączyły się z chrześcijańskim upamiętnieniem śmierci i zmartwychwstania Jezusa. Efekt? Wielkanoc na Wyspach to wyjątkowa mieszanka sacrum i folkloru.
Wielkanoc w Wielkiej Brytanii 2026
W 2026 roku kalendarz świąteczny wygląda tak:
- Wielki Czwartek (Maundy Thursday) — 2 kwietnia
- Wielki Piątek (Good Friday) — 3 kwietnia (dzień wolny od pracy)
- Wielka Sobota (Holy Saturday) — 4 kwietnia
- Niedziela Wielkanocna (Easter Sunday) — 5 kwietnia
- Poniedziałek Wielkanocny (Easter Monday) — 6 kwietnia (dzień wolny od pracy)
Dorośli mają ustawowo wolne w Wielki Piątek i Poniedziałek Wielkanocny. Dzieci — znacznie więcej: w Anglii, Walii i Szkocji szkolne ferie wielkanocne trwają dwa tygodnie. W Irlandii Północnej przerwa jest zwykle krótsza, około tygodnia.
Przeczytaj też: Życzenia wielkanocne po angielsku z tłumaczeniem na polski. Krótkie, dłuższe i religijne propozycje
Jak Brytyjczycy obchodzą Wielkanoc?
Wielki Czwartek to dzień jednej z najstarszych królewskich tradycji. Monarcha wręcza wybranym obywatelom specjalne srebrne monety — tzw. Maundy Money. Liczba obdarowanych odpowiada wiekowi panującego, a ceremonia odbywa się co roku w innej katedrze.
Wielki Piątek Brytyjczycy spędzają spokojnie — wielu uczestniczy w nabożeństwach, część robi ostatnie zakupy przed świątecznym weekendem. Wiele sklepów jest zamkniętych, choć nie ma takiego obowiązku prawnego.
Niedziela Wielkanocna to kulminacja — rodzinny obiad, nabożeństwa, a w wielu miejscach pokazy Morris Dance. Tancerze w białych strojach, z dzwoneczkami przy nogach, wykonują energiczne układy z kijami i chustkami. Widowisko ma pogańskie korzenie i kojarzy się z witaniem wiosny.
Poniedziałek Wielkanocny przynosi festyny, parady i lokalne imprezy na świeżym powietrzu. To też dzień, w którym wiele rodzin wyrusza na jednodniowe wycieczki — Easter Monday to w UK nieoficjalny początek sezonu weekendowych wypadów.
Przeczytaj także: Sklepy otwarte w Wielkanoc 2026 w Wielkiej Brytanii. Sprawdź, gdzie zrobisz zakupy w święta
Jakie są najpopularniejsze wielkanocne zwyczaje w UK?
Easter Egg Hunt, czyli poszukiwanie ukrytych jajek, to punkt obowiązkowy. Rodzice chowają czekoladowe jajka w ogrodach, parkach, a nawet w domu — dzieci szukają ich z koszyczkami. Tradycję tę przypisuje się wpływom niemieckim — królowa Wiktoria wspominała w dzienniku o wielkanocnym szukaniu jajek w dzieciństwie.
National Trust — największa organizacja ochrony zabytków w UK — co roku organizuje setki Easter Egg Hunts w zabytkowych posiadłościach i ogrodach. To jedna z najpopularniejszych rodzinnych atrakcji sezonu.
Egg Rolling (toczenie jajek) to tradycja popularna zwłaszcza na północy Anglii. Dzieci toczą ugotowane jajka po trawiastych zboczach — wygrywa to, które dotrze najdalej bez pęknięcia. Toczenie symbolizuje odsunięcie kamienia od grobu Chrystusa. Najsłynniejsze zawody odbywają się w Avenham Park w Preston i na Arthur’s Seat w Edynburgu.
Pace Egg Play to średniowieczna tradycja teatralna z Yorkshire i Lancashire. Przebrani aktorzy — wśród nich Święty Jerzy, Turecki Rycerz i błazen Toss Pot — odgrywają komiczne scenki z walkami na miecze. Nazwa „pace” pochodzi od staroangielskiego Pasch, czyli Pascha.
Easter Bonnet — kapelusze wielkanocne zdobione kwiatami, wstążkami i piórami — to tradycja, która przetrwała głównie w szkołach i na lokalnych paradach. Dzieci dekorują kapelusze na konkursach, a w niektórych miastach organizuje się wielkanocne parady z kapeluszami.
Przeczytaj także: Będzie nowe bank holiday w Wielkiej Brytanii. Król Karol III wydał specjalne oświadczenie
Co Brytyjczycy jedzą na Wielkanoc?
Wielkanocne stoły w UK różnią się od polskich bardziej, niż mogłoby się wydawać. Nie ma żurku, ani mazurka. Są za to:
Hot Cross Buns — słodkie bułeczki z rodzynkami, przyprawami korzennymi i krzyżem na wierzchu. Tradycyjnie je się w Wielki Piątek — krzyż symbolizuje ukrzyżowanie, a przyprawy nawiązują do tych, którymi namaszczono ciało Jezusa. Pierwsze pisemne wzmianki sięgają 1733 roku, ale tradycja jest prawdopodobnie starsza. Dawniej wierzono, że bułeczka upieczona w Wielki Piątek nie pleśnieje i chroni dom przed pożarem. Dziś w supermarketach znajdziesz je w dziesiątkach wariantów — od czekoladowych po waniliowe.
Sunday Roast z jagnięciny to tradycyjny wielkanocny obiad. Jagnięcina symbolizuje zarówno Baranka Paschalnego, jak i obfitość wiosny. Podaje się ją z młodymi ziemniakami, szparagami i miętowym sosem.
Simnel Cake — ciasto owocowe z dwiema warstwami marcepanu i jedenastoma kulkami marcepanowymi na wierzchu. Każda kulka reprezentuje jednego apostoła — bez Judasza.
Czekoladowe jajka — Cadbury, Lindt, Hotel Chocolat — półki supermarketów uginają się od nich już od lutego. Brytyjczycy wydają na czekoladowe jajka setki milionów funtów rocznie. Dla dzieci najważniejsze jest jajko od Easter Bunny — wielkanocnego królika, który (według tradycji) przynosi słodycze w nocy przed Wielkanocą.
Czym Wielkanoc w UK różni się od polskiej?
Polaka na Wyspach uderza przede wszystkim brak święconki. W UK nie ma tradycji święcenia pokarmów, nie nosi się koszyczków do kościoła i nie dzieli się jajkiem przy stole. Nie ma też śmigusa-dyngusa.