Rak jelita grubego należy do najczęściej występujących nowotworów w Wielkiej Brytanii. Problem w tym, że jego pierwsze objawy mogą być bardzo niepozorne i łatwo pomylić je z hemoroidami, zespołem jelita drażliwego czy zwykłymi problemami trawiennymi. Ekspert ostrzega jednak, że pewnych zmian nie należy przeczekiwać. Wskazuje pięć sygnałów, które powinny skłonić do kontaktu z lekarzem.
1. Krew w stolcu
Jednym z najważniejszych objawów, których nie należy ignorować, jest krew pojawiająca się podczas wypróżniania. Jej kolor może być różny. Jasnoczerwona krew może pochodzić z dolnego odcinka jelita, natomiast krwawienie znajdujące się wyżej może sprawić, że stolec stanie się bardzo ciemny, a nawet niemal czarny. Chirurg specjalizujący się w chorobach jelita grubego Jeremy Clark podkreśla, że szczególnie niepokojąca jest ciemna krew lub krew wymieszana ze stolcem. W takiej sytuacji nie warto czekać, aż problem się powtórzy. Także jasnoczerwone krwawienie, które utrzymuje się przez ponad tydzień i wcześniej nie zostało zbadane, powinno zostać zgłoszone lekarzowi.
2. Nagle zmienia się rytm wypróżnień
Kolejnym sygnałem ostrzegawczym jest utrzymująca się zmiana sposobu pracy jelit. Jeżeli ktoś przez długi czas wypróżniał się regularnie, a nagle zaczyna korzystać z toalety kilka razy dziennie, pojawia się luźniejszy stolec albo przeciwnie – uporczywe zaparcia, warto zwrócić na to uwagę. Jednorazowa zmiana zwykle nie musi oznaczać poważnego problemu. Jeżeli jednak utrzymuje się przez kilka tygodni i jelita nie wracają do wcześniejszego rytmu, należy skonsultować się z lekarzem.
3. Ból brzucha
Ból lub dyskomfort w jamie brzusznej również może towarzyszyć chorobom jelita grubego. Według eksperta częściej jest to objaw pojawiający się na późniejszym etapie, ale może wystąpić również wcześniej. Szczególnie istotny jest ból, który jest nowy, nawraca lub pojawia się razem z innymi zmianami dotyczącymi pracy jelit.
4. Wzdęcia, które nie mijają
Wzdęcia są niezwykle częste i w większości przypadków mają łagodne przyczyny. Mogą być związane między innymi z dietą, nietolerancjami pokarmowymi czy zespołem jelita drażliwego. Nie należy jednak ignorować utrzymujących się lub nietypowych wzdęć, zwłaszcza jeśli pojawiają się jednocześnie z innymi objawami, takimi jak zmiana rytmu wypróżnień, ból brzucha czy krew w stolcu.
5. Niewyjaśniona utrata masy ciała
Ostatnim z wymienianych przez eksperta sygnałów jest utrata wagi bez wyraźnej przyczyny. Jeżeli masa ciała spada mimo braku zmian w diecie czy aktywności fizycznej, warto powiedzieć o tym lekarzowi. Nie musi to oznaczać raka, ale niewyjaśniona utrata masy ciała zawsze wymaga ustalenia przyczyny.
Dlaczego tak łatwo zlekceważyć objawy?
Problem polega na tym, że wiele objawów raka jelita grubego przypomina dolegliwości związane z mniej poważnymi problemami, takimi jak hemoroidy czy IBS. W efekcie część osób przez tygodnie lub miesiące czeka, aż objawy same ustąpią. Ekspert apeluje, aby tego nie robić. Lepiej zgłosić lekarzowi niepokojący objaw i dowiedzieć się, że jego przyczyna jest niegroźna, niż zbyt długo zwlekać z diagnostyką.
Prosty test wykonywany w domu
W Wielkiej Brytanii lekarz rodzinny może zalecić wykonanie testu FIT, czyli badania kału pod kątem niewidocznych gołym okiem śladów krwi – przypomina The Independent. Próbkę można pobrać w domu i przesłać do laboratorium. Osoby w wieku 50–74 lat otrzymują również test FIT co dwa lata w ramach programu badań przesiewowych w kierunku raka jelita grubego.
Przeczytaj też: Miliony osób dostaną testy do domu. To nowy plan NHS w walce z rakiem jelita grubego
Pozytywny wynik nie oznacza automatycznie raka. Oznacza natomiast konieczność dalszej diagnostyki, która może obejmować między innymi kolonoskopię lub tomografię komputerową. Wczesne wykrycie nieprawidłowości daje znacznie większą szansę na skuteczne leczenie.