Wysokość podatku dochodowego w Europie potrafi zaskoczyć. Różnice między krajami są ogromne — od kilku procent w Europie Środkowej po ponad jedną trzecią pensji w Skandynawii. Jeszcze ciekawiej robi się wtedy, gdy do równania dodamy dzieci. W niektórych państwach rodziny mogą liczyć na znaczące ulgi, a nawet… zwrot podatku. Zatem gdzie są najwyższe podatki w Europie?
Najwyższe podatki w Europie
Z najnowszego raportu OECD „Taxing Wages 2026” wynika, że samotny pracownik bez dzieci, zarabiający średnią krajową, płaci najwyższy podatek dochodowy w Danii. Stawka sięga tam aż 35,3% wynagrodzenia brutto. To jedyny kraj w Europie, który przekracza próg 30%.
Wysokie podatki obowiązują także w Islandii (27,1%) i Belgii (25,6%). Powyżej 20% znajdują się również Estonia, Finlandia, Irlandia oraz Norwegia.
Na tle Europy pozytywnie wyróżnia się Polska. Podatek dochodowy dla singla bez dzieci wynosi u nas jedynie 6,6% — to najniższy wynik spośród analizowanych państw. Niskie stawki mają także Czechy oraz Słowacja. Duże gospodarki Europy plasują się bliżej średniej unijnej. Niemcy osiągają dokładnie średnią UE na poziomie 17,2%, Hiszpania i Francja są minimalnie poniżej, natomiast Włochy i Wielka Brytania nieco powyżej.
Dzieci potrafią znacząco obniżyć podatki
Największe różnice pojawiają się jednak wtedy, gdy porównamy sytuację singla z rodziną wychowującą dzieci. W niemal całej Europie rodzice płacą niższe podatki niż osoby bezdzietne. Średnia unijna dla małżeństwa z jednym pracującym rodzicem i dwójką dzieci wynosi 11%, podczas gdy dla singla bez dzieci to 17,2%. Najbardziej spektakularny przykład daje Słowacja. Tam rodzina z dwójką dzieci osiąga efektywną stawkę podatku na poziomie -6,5%. Oznacza to, że państwo zwraca rodzinie więcej pieniędzy, niż pobiera w podatku. Bardzo niskie obciążenia mają również Niemcy (0,7%), Polska (1,1%), Czechy (3,3%), Portugalia i Słowenia.
Nie wszędzie jednak dzieci zmieniają sytuację podatkową. W Estonii, Norwegii, Litwie, Holandii, Szwecji czy Wielkiej Brytanii różnice między singlem a rodziną z dziećmi praktycznie nie występują.
Dlaczego systemy podatkowe tak bardzo się różnią?
Eksperci OECD podkreślają, że same podatki dochodowe nie pokazują pełnego obrazu. Każde państwo inaczej buduje swój system finansowania budżetu. Część krajów bardziej opiera się na VAT i podatkach konsumpcyjnych, inne stawiają na podatki od pracy. Znaczenie mają również składki na ubezpieczenia społeczne płacone zarówno przez pracowników, jak i pracodawców.
Dobrym przykładem jest Dania. Choć podatek dochodowy jest tam najwyższy w Europie, pracownicy płacą bardzo niskie składki socjalne. Z kolei we Francji sam PIT wygląda umiarkowanie, ale wysokie składki znacząco zwiększają całkowite obciążenie pracy.
Rodzina w centrum polityki podatkowej
Eksperci zwracają uwagę, że różnice między podatkami singli i rodzin pokazują, jak państwa wspierają wychowywanie dzieci. W części krajów pomoc trafia bezpośrednio przez ulgi podatkowe. W innych funkcjonuje raczej poprzez darmowe usługi publiczne, świadczenia rodzinne czy bezpłatne ubezpieczenie dzieci. Jak podsumowuje portal euronews.com, największą ulgę dla rodzin widać na Słowacji, w Niemczech, Luksemburgu i Belgii. Tam różnica między podatkiem singla a rodziny z dziećmi przekracza nawet 10 punktów procentowych.
Przeczytaj też: Duże zamiany podatkowe w Wielkiej Brytanii. Coraz więcej osób wypłaca emerytury przed 2027 rokiem
Europejska mapa podatków pokazuje więc nie tylko ekonomiczne różnice między państwami, ale również odmienne podejście do roli rodziny, pracy i redystrybucji dochodów. Tabele: OECD Taxing Wages