W hrabstwie Kent w południowo-wschodniej Anglii szaleje epidemia meningokokowego zapalenia opon mózgowych. Dwoje młodych ludzi nie żyje, kilkanaście osób leży w szpitalach. Władze ogłosiły alarm na skalę całego kraju. Choroba potrafi zabić w kilka godzin — a jej pierwsze objawy łatwo pomylić z przeziębieniem. Jest jednak prosty, domowy test, który pomaga szybko wykryć, zakażenie meningokokami. Chodzi o test ze szklanką – informację na jego temat opublikowano na oficjalnej stronie NHS.
Epidemia zapalenia opon mózgowych w Anglii. Test szklanki może uratować życie
Według danych UK Health Security Agency (UKHSA) z 18 marca, lekarze potwierdzili już laboratoryjnie 15 przypadków inwazyjnej choroby meningokokowej, a kolejnych 12 zgłoszeń wciąż czeka na weryfikację. W sumie to 27 zachorowań. Dwie osoby zmarły — 21-letni student University of Kent i nastolatek ze szkoły w pobliskim Faversham.
Wszystkie dotychczasowe przypadki dotyczą młodych ludzi. Prawdopodobnym ogniskiem zakażeń jest dyskoteka Club Chemistry w Canterbury, gdzie między 5 a 7 marca mogło dojść do masowej transmisji bakterii. Szefowa UKHSA Susan Hopkins mówi wprost o „wybuchu o charakterze superspreadera”. Zakażenia rozprzestrzeniają się dalej — przede wszystkim w akademikach.
Minister zdrowia Wes Streeting nazwał sytuację „bezprecedensową”. Lekarze podali już ponad 2500 dawek antybiotyków profilaktycznie, a w Canterbury działają cztery centra szczepień.
Dlaczego chorują głównie młodzi?
Meningokoki żyją w nosie i gardle nosicieli, którzy sami nawet nie wiedzą, że je przenoszą. Bakterie rozprzestrzeniają się drogą kropelkową — przez kaszel, kichanie, pocałunki, wspólne kubki czy butelki. Studenci i nastolatkowie zarażają się najczęściej, bo żyją blisko siebie: w akademikach, na imprezach, w zatłoczonych salach.
Jest jeszcze jeden powód. W Wielkiej Brytanii niemowlęta szczepione są przeciw meningokokom grupy B (MenB) od 2015 roku. Obecni studenci — urodzeni przed tą datą — tej szczepionki nie dostali. Dotychczas mogli się zaszczepić wyłącznie prywatnie, w aptekach. W reakcji na epidemię rząd uruchomił docelowy program szczepień dla studentów mieszkających w akademikach University of Kent.
Meningokokowe zapalenie opon mózgowych – objawy choroby
Brytyjska służba zdrowia na swojej stronie (nhs.uk/conditions/meningitis) wymienia najczęstsze objawy zapalenia opon mózgowych. To przede wszystkim:
- wysoka gorączka,
- silny ból głowy,
- wymioty,
- sztywność karku,
- nadwrażliwość na światło,
- senność, ospałość, brak reakcji na bodźce,
- drgawki,
- wysypka, która nie blednie pod naciskiem szkła.
NHS podkreśla, że objawy mogą pojawić się w dowolnej kolejności i nie muszą wystąpić wszystkie naraz.
Meningokoki: Test szklanki — jak go wykonać i dlaczego może uratować życie
Tu dochodzimy do sedna. Objawy wywoływane przez meningokoki na początku choroby łatwo pomylić z przeziębieniem albo grypą. Gorączka, ból głowy, łamanie w kościach, zmęczenie — każdy z nas przeszedł to dziesiątki razy i za każdym razem okazywało się to banalną infekcją.
Tyle że meningokoki potrafią zabić w kilkanaście godzin. I właśnie dlatego warto zwrócić uwagę na jedną rzecz: zmiany na skórze. Krostki, plamki, drobne wybroczyny przypominające siniaki. Jeśli pojawiają się razem z gorączką i innymi objawami grypopodobnym — to sygnał, żeby natychmiast przeprowadzić test szklanki.
Na czym polega test? Wystarczy wziąć gładką, przezroczystą szklankę i mocno przycisnąć ją do zmienionego miejsca na skórze. A potem obserwować:
- Plamki bledną pod naciskiem? — to raczej nie sepsa meningokokowa.
- Plamki nie zmieniają koloru, pozostają widoczne przez szkło? — to sygnał alarmowy. Trzeba natychmiast wezwać pogotowie.
Jak prawidłowo wykonać test szklanki NHS wyjaśnia w wideo zamieszczonym na YouTube
Ważne zastrzeżenie: .Wysypka nie pojawia się u każdego chorego. Dlatego nie wolno na nią czekać. Przy podejrzeniu zapalenia opon mózgowych trzeba natychmiast dzwonić po pogotowie.
NHS przypomina też, że test szklanki to pomoc, nie diagnoza. NHS przypomina, żeby ufać intuicji i nie czekać na wysypkę, jeśli inne objawy budzą niepokój. Choroba wywołana przez meningokoki w krótkim czasie może doprowadzić do sepsy.
Przeczytaj także: Tragedia podczas wakacji, parze podano skażone drinki. Mężczyzna nie żyje, kobietę reanimowano
Co robić, jeśli podejrzewasz zapalenie opon mózgowych
W Wielkiej Brytanii przy podejrzeniu zapalenia opon mózgowych lub sepsy dzwoń pod 999 albo jedź na najbliższy oddział ratunkowy (A&E). W Polsce obowiązuje numer 112.