NHS ostrzega przed popularnym lekiem przeciwbólowym. Należy on do najczęściej stosowanych leków przeciwbólowych i przeciwgorączkowych na świecie. Szacuje się, że tylko w Wielkiej Brytanii każdego roku sprzedaje się około 200 milionów opakowań tego preparatu. Używamy go przy przeziębieniu, grypie, bólu głowy czy mięśni, traktując jako środek sprawdzony i „z definicji” bezpieczny. Brytyjska służba zdrowia NHS przypomina jednak, że w przypadku części pacjentów potrzebna jest szczególna ostrożność oraz konsultacja z lekarzem, zanim sięgną po ten lek.
NHS ostrzega przed popularnym lekiem przeciwbólowym
Zgodnie z wytycznymi NHS, nie wszyscy mogą przyjmować paracetamol bez wcześniejszej porady medycznej. Do lekarza powinni zgłosić się przede wszystkim pacjenci, którzy w przeszłości doświadczyli reakcji alergicznej na paracetamol lub inne leki. Dotyczy to także osób zmagających się z chorobami nerek lub wątroby, ponieważ te narządy odpowiadają za metabolizowanie substancji czynnej, a ich niewydolność może zwiększać ryzyko toksycznego działania leku.
Szczególną ostrożność muszą zachować również osoby przyjmujące określone grupy leków, takie jak warfaryna (lek przeciwzakrzepowy), preparaty przeciwpadaczkowe czy przeciwgruźlicze. NHS podkreśla, że konsultacja jest zalecana także w przypadku osób, które regularnie wypijają więcej niż 14 jednostek alkoholu tygodniowo, a także tych, które ważą mniej niż 50 kg. U takich pacjentów dawka paracetamolu powinna być ściśle dopasowana indywidualnie przez specjalistę.
Ryzyko przedawkowania i łączenie paracetamolu z innymi lekami
Paracetamol uchodzi za lek bezpieczny i dobrze tolerowany, jednak jego niewłaściwe stosowanie może mieć poważne konsekwencje. Do przedawkowania dochodzi najczęściej nie z powodu jednorazowego przyjęcia zbyt dużej dawki tabletek, ale dlatego, że pacjent przyjmuje równocześnie kilka różnych preparatów zawierających tę samą substancję czynną. Dotyczy to m.in. popularnych „leków na grypę i przeziębienie”, syropów czy saszetek rozpuszczalnych w wodzie.
NHS wyjaśnia, że paracetamol można łączyć z ibuprofenem, aspiryną czy kodeiną, jeśli takie połączenie jest uzasadnione i rekomendowane przez lekarza lub farmaceutę. Istnieje jednak jedna kluczowa zasada: nie wolno przyjmować go razem z innymi lekami, które również mają paracetamol w składzie, ponieważ łatwo wówczas przekroczyć bezpieczną dawkę dobową i narazić się na uszkodzenie wątroby.
Dawkowanie dla dorosłych i najnowsze obawy naukowców
Standardowa dawka paracetamolu dla osoby dorosłej to dwie tabletki po 500 mg, przyjmowane maksymalnie cztery razy na dobę, z zachowaniem co najmniej czterogodzinnych odstępów. Oznacza to, że nie należy przekraczać ośmiu tabletek w ciągu 24 godzin. Eksperci zwracają uwagę, że przestrzeganie tych zasad znacząco ogranicza ryzyko ostrych działań niepożądanych, takich jak ostre uszkodzenie wątroby.
Przeczytaj też: Śmiertelna choroba z epoki wiktoriańskiej znów wraca do Wielkiej Brytanii. Oto gdzie jest najwięcej zakażeń
Nowe wątpliwości dotyczą jednak przede wszystkim długotrwałego stosowania paracetamolu, a nie pojedynczych dawek. Naukowcy z Uniwersytetu w Nottingham, których ustalenia cytuje dziennik „The Mirror”, przeanalizowali dane ponad 180 tysięcy osób w wieku 65+, regularnie sięgających po ten lek. Według opublikowanych wyników przewlekłe przyjmowanie paracetamolu może wiązać się ze zwiększonym ryzykiem niewydolności serca, podwyższonego ciśnienia tętniczego, wrzodów żołądka oraz przewlekłej choroby nerek.