Na pierwszy rzut oka paszport to zwykły dokument – mała książeczka, którą wyciągamy na lotnisku. Jednak kolor jego okładki nie jest ani przypadkowy, ani wyłącznie estetyczny. Bordowy, niebieski, zielony czy czarny paszport opowiada historię kraju, zdradza jego kulturowe korzenie, religię, a czasem nawet polityczne ambicje. To jeden z najbardziej rozpoznawalnych symboli państwowej tożsamości. Oto dlaczego paszporty mają różne kolory.
Dlaczego paszporty mają różne kolory?
Nie istnieje międzynarodowe prawo narzucające państwom konkretny kolor paszportu. Każdy kraj podejmuje tę decyzję samodzielnie, kierując się tradycją, geografią, religią lub przynależnością do określonego bloku politycznego. W efekcie na świecie ukształtowały się cztery główne „rodziny kolorystyczne”, które stały się nieformalnym standardem rozpoznawalnym dla milionów podróżnych.
Dlaczego dominują ciemne barwy?
Praktyka ma tu ogromne znaczenie. Paszporty są intensywnie używane, narażone na zabrudzenia i uszkodzenia, dlatego większość państw wybiera ciemne odcienie, które wolniej się niszczą. Ale za wyborem koloru kryje się coś więcej niż funkcjonalność. To świadoma decyzja wizerunkowa – państwa „opowiadają” o sobie światu właśnie poprzez ten detal.
Cztery kolory paszportów i ich znaczenie
Bordowy (ciemnoczerwony) Najbardziej kojarzony z Europą. Kraje Unii Europejskiej przyjęły ten kolor jako symbol wspólnej tożsamości, stabilności i bogatego dziedzictwa kulturowego. Bordowy paszport stał się wizualnym znakiem europejskiej integracji.
Niebieski Dominuje w obu Amerykach oraz w krajach Mercosur. Kolor ten bywa łączony z ideą „Nowego Świata”, otwartością i nowym początkiem. Ciekawym przykładem jest Wielka Brytania, która po Brexicie wróciła do niebieskiego paszportu, podkreślając symbolicznie dystans wobec Unii Europejskiej.
Zielony Popularny w krajach o większości muzułmańskiej. Zieleń ma w islamie znaczenie sakralne i jest kolorem silnie związanym z tradycją religijną. W tym przypadku wybór barwy to wyraźne nawiązanie do duchowej tożsamości.
Czarny Najrzadszy i najbardziej prestiżowy. Często spotykany w paszportach dyplomatycznych, ale używany także przez niektóre państwa, jak Nowa Zelandia czy wybrane kraje afrykańskie. Czarny symbolizuje powagę, autorytet i suwerenność.
Przeczytaj też: Tylko 3 osoby na świecie mogą podróżować bez paszportu: Kim one są?
Skąd wziął się bordowy paszport europejski?
Po II wojnie światowej pojawiła się potrzeba ujednolicenia dokumentów podróży. W 1981 roku Rada Wspólnot Europejskich zdecydowała, że paszporty państw członkowskich będą miały bordową okładkę, a później doprecyzowano nawet dokładny odcień. Międzynarodowe normy techniczne paszportów ustala ICAO, agenda ONZ odpowiedzialna za lotnictwo cywilne – pisze portal geopop.it. Określa ona materiały, zabezpieczenia, odporność na temperaturę i wilgoć, a także elementy utrudniające fałszerstwa. Co ciekawe – wśród tych przepisów nie ma ani słowa o kolorze okładki. To pozostawia państwom pełną swobodę wyboru. Bo paszport to nie tylko dokument. To mały manifest narodowej tożsamości, który nosimy w kieszeni.